Jak zamontować wysuwane gniazdo w blacie kuchennym i bezpiecznie je zasilić?

W kuchniach z wyspą albo półwyspem często brakuje gniazd w miejscu, gdzie najwygodniej używać miksera, robota kuchennego czy ładowarki telefonu. Gniazdo na ścianie jest za daleko, a przedłużacz przeciągnięty przez blat to proszenie się o kłopoty. Rozwiązaniem jest gniazdo wysuwane, nazywane też chowanym lub kolumną blatową. Po wciśnięciu pokrywy wysuwa się z blatu, a po użyciu chowa się, zostawiając na powierzchni tylko niewielki pierścień.

W tym poradniku opisujemy, jak wybrać takie gniazdo, gdzie je umieścić i jak przygotować zasilanie, żeby było wygodne i bezpieczne.

Rodzaje gniazd w blacie

• Kolumny wysuwane pionowo z dwoma, trzema lub czterema gniazdami 230 V, często z dodatkowymi portami USB. Wymagają głębokiej przestrzeni pod blatem.
• Gniazda uchylne z klapką na poziomie blatu, płytsze, ale gorzej chronione przed rozlaną wodą.
• Minikolumny montowane na blacie lub krawędzi, przydatne tam, gdzie pod blatem jest szuflada.

Przy wyborze warto sprawdzić stopień ochrony obudowy, maksymalne obciążenie w amperach, długość części chowanej pod blatem i średnicę otworu montażowego. Producent podaje też, czy gniazdo można montować w blatach kamiennych i konglomeratowych, które wymagają wiercenia otworu specjalną otwornicą.

Gdzie umieścić gniazdo

Miejsce montażu ma duże znaczenie dla bezpieczeństwa:

• z dala od zlewu i baterii, żeby rozpryskująca się woda nie trafiała na pokrywę,
• nie bezpośrednio przy płycie grzewczej, bo przewody urządzeń mogłyby leżeć na gorącej powierzchni,
• nad szafką, w której jest miejsce na korpus gniazda, a nie nad szufladą z pełnym wysuwem,
• w miejscu, gdzie nie stawia się stale ciężkich przedmiotów blokujących wysuwanie.

O ogólnych zasadach rozmieszczenia gniazd w kuchni piszemy w artykule jak wybrać odpowiednią wysokość montażu gniazd elektrycznych w kuchni.

Zasilanie gniazda w wyspie

Najtrudniejszą częścią jest doprowadzenie przewodu do wyspy, która stoi na środku pomieszczenia. Można to zrobić na kilka sposobów:

1. W posadzce. Przewód układa się w rurze osłonowej w warstwie wylewki przed jej wykonaniem. To najlepsze rozwiązanie w nowym domu lub przy generalnym remoncie.
2. Z sufitu lub ściany przez zabudowę. Gdy wyspa przylega do słupa lub ścianki, przewód można poprowadzić w jej wnętrzu.
3. W cokole mebli. Przy półwyspie przewód może biec za cokołem od najbliższej ściany, w rurce lub kanale, zabezpieczony przed uszkodzeniem.

Gniazdo w blacie zasila się przewodem miedzianym 3 x 2,5 mm² z obwodu gniazd kuchennych lub, lepiej, z osobnego obwodu, jeśli planuje się podłączanie urządzeń o dużej mocy. Obwód musi być chroniony wyłącznikiem różnicowoprądowym 30 mA. Warto przeczytać też tekst obwód dedykowany w kuchni - dlaczego jest obowiązkowy i jak go wykonać.

Montaż krok po kroku

1. Wyłącz obwód w rozdzielnicy i sprawdź brak napięcia na przewodzie.
2. Wyznacz środek otworu, sprawdzając od spodu blatu, czy nie koliduje z wieńcem szafki, zawiasami ani szufladą.
3. Wytnij otwór otwornicą o średnicy podanej przez producenta. W blatach laminowanych zabezpiecz krawędź otworu przed wilgocią, np. lakierem lub silikonem.
4. Osadź korpus gniazda i dokręć pierścień mocujący od spodu, zgodnie z instrukcją.
5. Podłącz przewód do zacisków L, N i PE lub do wtyczki zasilającej, jeśli gniazdo ma fabryczny przewód z wtyczką i ma być wpięte do gniazda w szafce.
6. Uporządkuj przewody w szafce tak, żeby nie były narażone na przytrzaśnięcie i zginanie.
7. Włącz obwód, sprawdź działanie gniazd i mechanizmu wysuwania oraz przetestuj różnicówkę.

Ile urządzeń można podłączyć jednocześnie

Gniazda wysuwane mają zwykle obciążalność 16 A dla całego modułu, a nie dla każdego gniazda osobno. W praktyce oznacza to, że łączna moc urządzeń podłączonych w tym samym czasie nie powinna przekraczać około 3,6 kW, a przy długiej pracy lepiej zostawić zapas. Czajnik elektryczny ma często 2-2,2 kW, robot kuchenny z funkcją gotowania około 1-1,5 kW, a blender wysokoobrotowy podobnie. Włączenie dwóch takich urządzeń naraz zbliża się do granicy możliwości gniazda i obwodu.

Warto też pamiętać, że na tym samym obwodzie mogą pracować gniazda przy blacie roboczym. Jeśli w kuchni często używa się kilku urządzeń grzejnych jednocześnie, rozsądniej jest zasilić gniazdo w wyspie z osobnego obwodu z własnym wyłącznikiem nadprądowym. Wtedy uruchomienie czajnika przy ścianie i robota na wyspie nie spowoduje zadziałania zabezpieczenia.

Dobrze jest też sprawdzić, czy gniazdo ma uziemienie ochronne we wszystkich modułach i czy porty USB mają wystarczającą wydajność do szybkiego ładowania telefonu lub tabletu. Tańsze moduły USB dają często niewielki prąd ładowania.

Na co uważać w codziennym użytkowaniu

Wysuwane gniazdo nie jest przeznaczone do zasilania na stałe urządzeń dużej mocy, takich jak piekarnik czy płyta indukcyjna. Te urządzenia wymagają własnych obwodów. Nie należy też pozostawiać gniazda wysuniętego podczas mycia blatu ani chować go na siłę, gdy w środku pozostała wtyczka. Pokrywę warto co jakiś czas przetrzeć, bo okruchy i tłuszcz mogą blokować mechanizm.

Jeśli wyspa ma płytę grzewczą lub zlew, warto zaplanować gniazdo możliwie daleko od obu tych miejsc, najlepiej na przeciwległym końcu blatu albo po stronie, przy której stoją hokery. Przed wycięciem otworu dobrze jest też ustawić na blacie urządzenia, z których najczęściej korzystasz, i sprawdzić, czy ich przewody sięgną do gniazda bez napinania. Otworu w blacie nie da się później przesunąć.

Minikolumny i kolumny zasilające do montażu w meblach i blatach znajdziesz w kategorii minikolumny i gniazda chowane w blat. Dobrze zaplanowane gniazdo w wyspie kuchennej szybko staje się jednym z najczęściej używanych punktów w całym domu.